ปฏิบัติการ SARA: กรมประมงได้ประกาศยกระดับการแก้ไขปัญหาการแพร่ระบาดของปลาหมอคางดำให้เป็นวาระแห่งชาติ โดยการขับเคลื่อนแผนปฏิบัติการเชิงรุกภายใต้โมเดล “SARA” (SURVEY – ANALYSE – REPORT – ACTION) ซึ่งมุ่งเน้นความรวดเร็วและต่อเนื่องในการควบคุมประชากรปลาชนิดนี้ในพื้นที่ 21 จังหวัดทั่วประเทศ
จากสถิติล่าสุด กรมประมงโชว์ผลงานการกำจัดปลาหมอคางดำออกจากระบบนิเวศได้แล้วรวมกว่า 8,325,234.50 กิโลกรัม ซึ่งถือเป็นก้าวสำคัญในการฟื้นฟูความหลากหลายทางชีวภาพของแหล่งน้ำไทย
สำหรับรายละเอียดของแผนปฏิบัติการ SARA นั้น ประกอบด้วย 4 ขั้นตอนสำคัญที่ร้อยเรียงกันอย่างเป็นระบบ ดังนี้:
1. S – SURVEY (การสำรวจ): เจ้าหน้าที่กรมประมงจะลงพื้นที่สำรวจความชุกชุมของปลาหมอคางดำในแหล่งน้ำธรรมชาติเป็นประจำทุกเดือน ครอบคลุมพื้นที่ระบาดและพื้นที่เฝ้าระวังใน 21 จังหวัด รวมกว่า 1,000 จุดสำรวจใน 204 แหล่งน้ำ
2. A – ANALYSE (การวิเคราะห์ข้อมูล): ข้อมูลที่ได้จะนำมาคำนวณค่าความชุกชุมต่อพื้นที่ 100 ตารางเมตร โดยมีเกณฑ์ตัดสินใจคือ หากพบความชุกชุมมากกว่า 100 ตัวจะต้องเร่งกำจัดโดยด่วน หากอยู่ระหว่าง 25-100 ตัวให้ดำเนินการกำจัดตามแผน และหากน้อยกว่า 10 ตัวจะกำหนดให้เป็นพื้นที่เฝ้าระวังสถานการณ์
3. R – REPORT (การรายงาน): รายงานผลการประเมินสถานการณ์ให้ผู้ตรวจราชการและประมงจังหวัดทราบ เพื่อใช้เป็นฐานข้อมูลในการขับเคลื่อนการทำงานของหน่วยงานเครือข่ายในการควบคุมการแพร่ระบาด
4. A – ACTION (การปฏิบัติงาน): การบูรณาการร่วมกันระหว่างภาครัฐ เอกชน และชุมชน เพื่อกำจัดปลาออกจากพื้นที่ และนำปลาที่ได้ไปใช้ประโยชน์เพื่อสร้างแรงจูงใจในการทำงาน
มาตรการที่กรมประมงนำมาใช้นั้นมีความหลากหลายและครอบคลุม ทั้งการผ่อนผันการใช้เครื่องมือประมงบางประเภท เช่น อวนรุน ในพื้นที่เป้าหมาย การดำเนินโครงการรับซื้อปลาหมอคางดำเพื่อสร้างรายได้ให้ชาวประมง รวมถึงกิจกรรม “ลงแขกลงคลอง” ที่เปิดโอกาสให้ภาคประชาชนเข้ามามีส่วนร่วม
ความสำเร็จของแผนงานนี้ยังสะท้อนผ่านแนวทาง เศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) โดยปลาที่กำจัดได้จะถูกนำไปแปรรูปเป็นอาหารคน อาหารสัตว์ ผลิตปุ๋ยชีวภาพ และปลาเหยื่อ ซึ่งไม่เพียงแต่ช่วยลดปริมาณปลาต่างถิ่น แต่ยังสร้างมูลค่าเพิ่มและรายได้ให้แก่ชุมชนในพื้นที่
จากการสำรวจความชุกชุมล่าสุดในเดือนเมษายน พบข่าวดีว่ามี 3 จังหวัดที่ไม่พบการระบาดแล้ว ได้แก่ ปราจีนบุรี พัทลุง และปัตตานี ขณะที่จังหวัดอื่น ๆ มีสถานการณ์ดีขึ้นตามลำดับ
โดยส่วนใหญ่อยู่ในระดับความชุกชุมน้อยถึงปานกลาง และที่สำคัญคือไม่พบพื้นที่ที่มีการระบาดรุนแรงเกินเกณฑ์ 100 ตัวต่อ 100 ตารางเมตร กรมประมงยืนยันจะเดินหน้าตามแผนปฏิบัติการปี 2567 – 2570 อย่างต่อเนื่อง เพื่อรักษาสมดุลระบบนิเวศและความยั่งยืนของทรัพยากรสัตว์น้ำไทยสืบไป
พบกับ “ทิน โชคกมลกิจ” และ “โค้ชหนุ่ม” ได้ใน “เงินทองของจริง”
ออกอากาศทาง ช่อง one31 ทุกวันจันทร์ – ศุกร์ เวลา 07.50 – 08.00 น.
รับชมรีรันได้ทางช่อง GMM25 เวลา 10.30 – 10.40 น. และช่องทางออนไลน์ TERO Digital
