เปิดมุมมองระบบบัญชี: ในโลกธุรกิจที่ข้อมูลและเทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทมากขึ้น “ความโปร่งใส” และ “ความน่าเชื่อถือ” กลายเป็นสิ่งสำคัญที่ทุกองค์กรต้องให้ความใส่ใจ ไม่ว่าจะเป็นการบริหารจัดการข้อมูลทางการเงิน หรือกระบวนการทำงานต่าง ๆ ที่ต้องตรวจสอบได้และเป็นมาตรฐาน
หนึ่งในกลไกสำคัญที่ช่วยสร้างความมั่นใจให้กับองค์กรก็คือ “ระบบบัญชี” ขณะเดียวกัน เมื่อเทคโนโลยีเข้ามามีบทบาทกับการบริหารจัดการมากขึ้น กระบวนการเลือกตั้งก็สามารถนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยเพิ่มความสะดวก รวดเร็ว และโปร่งใสได้เช่นกัน
ในรายการ “เงินทองของจริง” ที่ดำเนินรายการโดย คุณทิน โชคกมลกิจ ได้เปิดประเด็นสนทนาที่น่าสนใจเกี่ยวกับความสำคัญของ “ระบบบัญชี” ที่มีประสิทธิภาพ ควบคู่ไปกับการนำเทคโนโลยีอย่างระบบเลือกตั้งอิเล็กทรอนิกส์ หรือ E-Voting มาใช้ในการเลือกตั้งของสภาวิชาชีพบัญชี โดยได้รับเกียรติจากแขกรับเชิญผู้เชี่ยวชาญ คุณวารุณี ปรีดานนท์ (คุณเจี๊ยบ) กรรมการและประธานด้านระบบบัญชี รวมถึงที่ปรึกษาด้านการกำกับดูแลกิจการ การบริหารความเสี่ยง และการตรวจสอบภายใน มาร่วมให้ความรู้และสร้างความเข้าใจในระบบการทำงานที่ได้มาตรฐานสากล
คุณวารุณีชี้ให้เห็นว่า จุดเริ่มต้นของการบริหารจัดการการเงินที่ดีนั้นไม่ได้อยู่ที่การทำบัญชีให้เสร็จสิ้นไปในแต่ละวันเท่านั้น แต่อยู่ที่การมี “ระบบบัญชี” ที่เข้มแข็งรองรับอยู่เบื้องหลัง ระบบที่ดีจะทำหน้าที่เสมือนเกราะป้องกันความผิดพลาด ช่วยลดโอกาสการรั่วไหลของเงินทองที่อาจเกิดขึ้นโดยไม่ทันรู้ตัว และที่สำคัญที่สุดคือช่วยป้องกันการทุจริตให้ได้มากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้ นอกจากนี้ เธอยังเน้นย้ำว่าเรื่องระบบบัญชีไม่ใช่หน้าที่ของนักบัญชีฝ่ายเดียวอีกต่อไป แต่เจ้าของกิจการ กรรมการบริษัท หรือแม้กระทั่งผู้บริหารระดับ CEO ก็จำเป็นต้องมีความเข้าใจพื้นฐานและทำงานร่วมกันอย่างใกล้ชิด เพื่อให้ได้มาซึ่งรายงานทางการเงินที่ถูกต้อง น่าเชื่อถือ และสามารถนำไปใช้ประกอบการตัดสินใจทางธุรกิจได้อย่างมั่นใจ
สำหรับผู้ที่สนใจศึกษาลึกลงไปในเรื่องการวางระบบบัญชี สภาวิชาชีพบัญชีได้จัดทำหลักสูตร “นักวางระบบบัญชี” ขึ้นมาโดยเฉพาะ ครอบคลุมทั้งระดับเบื้องต้นและระดับขั้นสูง โดยหลักสูตรระดับเบื้องต้นใช้เวลาเรียนประมาณ 6 วัน เพื่อให้ทั้งนักบัญชีและผู้ประกอบการสามารถนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ได้จริงในการทำงาน นอกเหนือจากหลักสูตรที่เป็นทางการแล้ว ทางสภาฯ ยังเผยแพร่ความรู้ผ่านคลิปวิดีโอสั้นเป็นประจำทุกเดือน ทั้งทาง Facebook Live และ YouTube เพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนทั่วไปเข้าถึงองค์ความรู้เหล่านี้ได้อย่างสะดวก โดยไม่จำกัดเฉพาะผู้ที่จบการศึกษาด้านบัญชีเท่านั้น
อย่างไรก็ตาม แม้ระบบจะได้รับการออกแบบมาอย่างรัดกุมเพียงใด แต่ในโลกแห่งความเป็นจริงก็ไม่มีระบบใดที่สามารถป้องกันการทุจริตได้ 100% โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากเกิดกรณีของการ “สมรู้ร่วมคิด” หรือที่มักเรียกกันว่า “ฮั้ว” กัน ระหว่างบุคคลภายในองค์กร ไม่ว่าจะเป็นระดับบริหารระดับบนไปจนถึงระดับปฏิบัติการ ทว่าการวางระบบควบคุมภายในที่ดีจะช่วยลดความเสี่ยงดังกล่าวลงได้ ผ่านหลักการสำคัญคือการ “แบ่งแยกหน้าที่” และการมอบอำนาจอย่างชัดเจนเป็นลำดับชั้น เพื่อไม่ให้บุคคลใดบุคคลหนึ่งมีอำนาจแบบเบ็ดเสร็จจนกลายเป็นช่องโหว่นำไปสู่การกระทำผิด และสิ่งที่จะเข้ามาเสริมความแข็งแกร่งให้กับระบบยิ่งขึ้นไปอีกคือ “จรรยาบรรณ” ของบุคลากรทุกระดับ ควบคู่กับวัฒนธรรมองค์กรที่ยึดมั่นในความถูกต้องเป็นสำคัญ
อีกหนึ่งประเด็นที่กำลังเป็นที่จับตามองอย่างมากในขณะนี้คือการเลือกตั้งรูปแบบ E-Voting ของสภาวิชาชีพบัญชี ซึ่งกำหนดจะมีขึ้นในวันที่ 15 สิงหาคม นี้ ถือเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ของสภาฯ ที่เปิดให้มีการลงคะแนนเสียงผ่านระบบออนไลน์ เพื่อป้องกันข้อครหาเรื่องความไม่โปร่งใสที่อาจเกิดขึ้น สภาฯ ได้วางโครงสร้างการกำกับดูแลไว้อย่างเข้มงวดในหลายด้าน
เริ่มจากการจัดตั้ง คณะกรรมการเลือกตั้งที่เป็นอิสระ ซึ่งแยกออกจากคณะกรรมการสภาฯ ชุดปัจจุบันโดยสิ้นเชิง และได้รับการแต่งตั้งจากคณะกรรมการจรรยาบรรณ เพื่อสร้างความมั่นใจว่าจะไม่มีส่วนได้ส่วนเสียหรือการแทรกแซงใด ๆ เกิดขึ้น ถัดมาคือกระบวนการ ตรวจสอบสิทธิ์ผู้มีสิทธิ์ออกเสียง อย่างละเอียดรอบคอบ โดยผู้ลงคะแนนต้องเป็นสมาชิกสภาวิชาชีพบัญชีมาแล้วไม่น้อยกว่า 6 เดือน และต้องมีการแสดงตัวตนผ่านระบบที่ออกแบบมาเพื่อลดความเสี่ยงในการสวมสิทธิ์ นอกจากนี้ ข้อมูลการลงคะแนนทั้งหมดจะถูกจัดเก็บและควบคุมอย่างเข้มงวดไม่ให้มีการเปลี่ยนแปลงผลคะแนนได้ จนกว่าจะมีการประกาศผลอย่างเป็นทางการ และที่สำคัญไม่แพ้กันคือระบบ E-Voting นี้ยังได้รับการออกแบบให้สามารถ ตรวจสอบย้อนหลัง (Audit Trail) ได้ในทุกขั้นตอน เพื่อยืนยันได้ว่าคะแนนเสียงทุกคะแนนที่ได้รับมานั้นเป็นคะแนนจากผู้ลงคะแนนจริง ไม่มีการปลอมแปลงหรือบิดเบือนใด ๆ แอบแฝงอยู่
กล่าวโดยสรุป การมีระบบบัญชีที่ดีและการนำเทคโนโลยีอย่าง E-Voting เข้ามาใช้งานนั้น ไม่ใช่เพียงเรื่องของตัวเลขหรือโปรแกรมคอมพิวเตอร์เท่านั้น แต่เป็นเรื่องของการสร้าง “ความเชื่อมั่น” ผ่านกระบวนการทำงานที่โปร่งใสและสามารถตรวจสอบได้ในทุกขั้นตอน ดังที่ทั้งแขกรับเชิญและพิธีกรได้ร่วมกันสรุปไว้ว่า ระบบจะสามารถทำงานได้อย่างสมบูรณ์แบบก็ต่อเมื่อคนในองค์กรยึดมั่นปฏิบัติตามระบบอย่างเคร่งครัด ควบคู่ไปกับการมีจรรยาบรรณเป็นเครื่องกำกับใจ การเรียนรู้และปรับตัวให้เท่าทันเทคโนโลยีใหม่ ๆ ไม่ว่าจะเป็น AI หรือระบบออนไลน์ต่าง ๆ จึงถือเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งสำหรับทั้งนักบัญชีและผู้ประกอบการในยุคปัจจุบัน ที่ต้องก้าวให้ทันโลกซึ่งหมุนไปอย่างรวดเร็วในทุกวันนี้
พบกับ “ทิน โชคกมลกิจ” ได้ใน “เงินทองของจริง”
ออกอากาศทาง ช่อง one31 ทุกวันจันทร์ – ศุกร์ เวลา 08.15 – 08.25 น.
รับชมรีรันได้ทางช่อง GMM25 เวลา 10.30 – 10.40 น. และช่องทางออนไลน์ TERO Digital
