วิกฤตอัญมณี: อุตสาหกรรมอัญมณีและเครื่องประดับของจังหวัดจันทบุรี ซึ่งถือเป็นศูนย์กลางการค้าพลอยที่สำคัญของโลก กำลังเผชิญกับภาวะวิกฤตครั้งใหญ่ในปี 2569
โดยภาพรวมของตลาดอัญมณีในพื้นที่หดตัวลงราวร้อยละ 20 สวนทางกับราคาเครื่องประดับที่พุ่งสูงขึ้นถึงร้อยละ 50-60 ซึ่งเป็นผลกระทบโดยตรงจากราคาวัตถุดิบทั้งทองคำและพลอยดิบที่ปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ท่ามกลางภาวะเศรษฐกิจโลกที่ชะลอตัวและกำลังซื้อที่อ่อนแรงลงอย่างเห็นได้ชัด
3 ปัจจัยหลักที่ซ้ำเติมอุตสาหกรรม3 ปัจจัยหลักที่ซ้ำเติมอุตสาหกรรม
ปัจจัยที่บั่นทอนอุตสาหกรรมนี้ประกอบด้วย 3 ด้านสำคัญที่ส่งเสริมกันให้วิกฤตทวีความรุนแรงมากขึ้น ได้แก่ ความผันผวนของเศรษฐกิจต่างประเทศ โดยเฉพาะนโยบายการขึ้นภาษีของสหรัฐอเมริกาที่ทำให้ผู้ประกอบการต้องชะลอการลงทุนและระมัดระวังในการรับออเดอร์ล่วงหน้า
ราคาทองคำที่พุ่งสูงขึ้นอย่างรุนแรงในตลาดโลก ซึ่งส่งผลกระทบต่อยอดสั่งซื้อเครื่องประดับโดยตรง เนื่องจากผู้บริโภคปรับพฤติกรรมหันไปซื้อทองคำแท่งเพื่อเก็งกำไรแทน และสถานการณ์การเมืองภายในประเทศที่อยู่ในช่วงรอการจัดตั้งรัฐบาล ทำให้โครงการกระตุ้นเศรษฐกิจต่าง ๆ ยังไม่สามารถเดินหน้าได้อย่างเต็มที่
ยิ่งไปกว่านั้น ปัญหาสถานการณ์ชายแดนไทย – กัมพูชายังส่งผลให้นักท่องเที่ยวลดลงอย่างเห็นได้ชัด กระทบต่อการค้าปลีกหน้าร้าน (B2C) จนทำให้เงินหมุนเวียนในตลาดพลอยช่วงสุดสัปดาห์ลดลงจากเดิมที่เคยสูงถึง 300-500 ล้านบาทต่อวัน ซึ่งนับเป็นการสูญเสียรายได้ที่สร้างความเดือดร้อนให้แก่ผู้ประกอบการรายย่อยในพื้นที่อย่างมาก
โครงสร้างอุตสาหกรรมที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างถาวรโครงสร้างอุตสาหกรรมที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างถาวร
วิกฤตครั้งนี้ยังส่งผลให้โครงสร้างอุตสาหกรรมเปลี่ยนแปลงไปอย่างน่าเป็นห่วง โดยมีรายงานว่าร้านค้าและโรงงานเจียระไนพลอยทยอยปิดตัวลงอย่างต่อเนื่อง จากที่เคยมีโรงงานขนาดเล็กนับร้อยแห่ง ปัจจุบันเหลือเพียงหลักสิบแห่งเท่านั้น
ส่งผลให้แรงงานฝีมือที่สั่งสมประสบการณ์มาหลายทศวรรษต้องออกไปหางานทำในอุตสาหกรรมอื่น ซึ่งในระยะยาวอาจทำให้ประเทศไทยสูญเสียความเชี่ยวชาญด้านการเจียระไนพลอยที่ได้รับการยอมรับในระดับสากล
ขณะที่ผู้ประกอบการที่เหลือรอดต้องปรับตัวไปสู่การขายออนไลน์สูงถึงร้อยละ 70-80 เพื่อความอยู่รอด แม้ว่าสถิติการส่งออกในปี 2568 จะดูเหมือนเพิ่มขึ้นร้อยละ 36.67 แต่ภาคเอกชนระบุว่าตัวเลขดังกล่าวไม่สอดคล้องกับความเป็นจริง เนื่องจากเป็นมูลค่าที่รวมราคาวัตถุดิบที่แพงขึ้น แต่ปริมาณการค้าจริงไม่ได้เพิ่มขึ้นตามแต่อย่างใด
ทางออกที่ภาครัฐต้องเร่งดำเนินการทางออกที่ภาครัฐต้องเร่งดำเนินการ
สมาคมผู้ค้าอัญมณีและเครื่องประดับจันทบุรีได้เสนอมาตรการเร่งด่วนหลายประการ อาทิ การยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) ในส่วนของต้นทุนทองคำและเงิน เพื่อให้ราคาเครื่องประดับไทยสามารถแข่งขันได้ในตลาดโลก พร้อมทั้งเสนอให้ปรับมาตรฐานทองคำในตัวเรือนเครื่องประดับให้สอดคล้องกับการใช้งานจริงที่ร้อยละ 75-80
นอกจากนี้ ภาครัฐควรเร่งสนับสนุนการหาตลาดใหม่ในแถบตะวันออกกลาง โดยเฉพาะซาอุดีอาระเบียและดูไบซึ่งมีกำลังซื้อสูงและมีความต้องการเครื่องประดับคุณภาพสูงอย่างต่อเนื่อง
รวมถึงการเจรจาความร่วมมือกับแหล่งเหมืองพลอยใหม่ ๆ ในทวีปแอฟริกา เพื่อแก้ปัญหาการขาดแคลนพลอยดิบคุณภาพดีและรักษาขีดความสามารถในการแข่งขันของอัญมณีไทยในเวทีโลกให้ได้อย่างยั่งยืน
พบกับ “ทิน โชคกมลกิจ” และ “โค้ชหนุ่ม” ได้ใน “เงินทองของจริง”
ออกอากาศทาง ช่อง one31 ทุกวันจันทร์ – ศุกร์ เวลา 07.50 – 08.00 น.
รับชมรีรันได้ทางช่อง GMM25 เวลา 10.30 – 10.40 น. และช่องทางออนไลน์ TERO Digital
