สหรัฐฯ ประเมิน IP ปี 69 : ปัญหาการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญายังคงเป็นประเด็นการค้าระหว่างประเทศที่สำคัญ ล่าสุดสำนักงานผู้แทนการค้าสหรัฐฯ (United States Trade Representative: USTR) ได้ประกาศรายงานประเมินสถานะการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาของประเทศคู่ค้า ภายใต้กฎหมายการค้าสหรัฐฯ มาตรา 301 พิเศษ (Special 301) ประจำปี 2569 ซึ่งผลปรากฏว่าประเทศไทยยังคงถูกจัดให้อยู่ในกลุ่ม “ประเทศที่ต้องจับตามอง” (Watch List: WL) เช่นเดิม ท่ามกลางการประเมินในภาพรวมระดับโลกที่มีความเข้มงวดมากยิ่งขึ้น
สถานการณ์ละเมิดลิขสิทธิ์โลก: สหรัฐฯ เพิ่มความเข้มงวด เวียดนามร่วงสู่บัญชีแดง
การจัดอันดับของ USTR แบ่งออกเป็น 3 ระดับความรุนแรง ซึ่งในปีนี้สะท้อนให้เห็นถึงมาตรการที่เด็ดขาดขึ้นของสหรัฐฯ ได้แก่
กลุ่มละเมิดมากที่สุด (PFC): ปีนี้สหรัฐฯ ได้ปรับลดระดับ “เวียดนาม” ลงมาอยู่ในกลุ่มนี้อย่างเป็นทางการ หลังจากที่ปีก่อนไม่มีประเทศใดถูกจัดอยู่ในกลุ่มนี้เลย
กลุ่มต้องจับตามองเป็นพิเศษ (PWL): มี 6 ประเทศที่ติดโผ ได้แก่ ชิลี จีน อินเดีย อินโดนีเซีย รัสเซีย และเวเนซุเอลา
กลุ่มต้องจับตามอง (WL): ประเทศไทยยังคงอยู่ในกลุ่มนี้ร่วมกับอีก 18 ประเทศ ซึ่งที่น่าสนใจคือปีนี้มีการเพิ่ม “สหภาพยุโรป” เข้ามาในบัญชีนี้ด้วย
สหรัฐฯ ประเมิน IP ปี 69 : มุมมองสหรัฐฯ ต่อไทย
ในรายงานฉบับดังกล่าว สหรัฐฯ ได้แสดงความชื่นชมต่อความมุ่งมั่นของรัฐบาลไทย ทั้งในด้านการปราบปรามเชิงรุก การบูรณาการระหว่างหน่วยงานบังคับใช้กฎหมาย การผลักดันแก้ไขกฎหมายลิขสิทธิ์และสิทธิบัตร ตลอดจนการเตรียมความพร้อมเข้าเป็นภาคีความตกลงระหว่างประเทศที่สำคัญ เช่น สนธิสัญญา WIPO และความตกลงกรุงเฮก
อย่างไรก็ตาม สหรัฐฯ ยังคงมีความห่วงกังวลและต้องการให้ไทยเร่งแก้ไขปัญหาในหลายจุด โดยเฉพาะการจำหน่ายสินค้าละเมิดลิขสิทธิ์ผ่านช่องทาง “ออนไลน์” ซึ่งสหรัฐฯ เสนอให้ไทยขยายผลการจับกุมไปให้ถึงต้นตออย่างผู้ค้ารายใหญ่และแหล่งผลิต นอกจากนี้ยังมีประเด็นเรื่องคำขอสิทธิบัตรที่ค้างสะสม (Backlog) เป็นจำนวนมากในกลุ่มยาและเภสัชภัณฑ์ การแอบอ้างสิทธิเก็บค่าลิขสิทธิ์ และการละเมิดลิขสิทธิ์คอนเทนต์ผ่านซอฟต์แวร์และแอปพลิเคชันเถื่อน
กรมทรัพย์สินทางปัญญา กางสถิติจับกุม 1.3 ล้านชิ้น เร่งยกระดับมาตรฐาน
เพื่อรับมือกับข้อกังวลดังกล่าว นางอรมน ทรัพย์ทวีธรรม อธิบดีกรมทรัพย์สินทางปัญญา ระบุว่าที่ผ่านมากรมฯ ได้เร่งพัฒนาระบบนิเวศทรัพย์สินทางปัญญาของไทยให้เข้มแข็งตามแนวนโยบาย Trade Plus ของรัฐบาล โดยผลการดำเนินงานเชิงรุกในช่วง 6 เดือนแรกของปีงบประมาณ 2569 (ต.ค. 2568 – มี.ค. 2569) มีดังนี้
– จับกุมดำเนินคดีละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา ทั้งในย่านการค้าและช่องทางออนไลน์ รวม 332 คดี
– ยึดของกลางได้กว่า 1.3 ล้านชิ้น * ประเมินมูลค่าความเสียหายสูงกว่า 2,300 ล้านบาท
ก้าวต่อไปของรัฐบาลไทยคือการเร่งแก้ไขข้อห่วงกังวลของสหรัฐฯ อย่างเป็นรูปธรรม ทั้งการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาช่วยลดความล่าช้าในกระบวนการพิจารณาสิทธิบัตร การพัฒนากฎหมายจัดเก็บค่าตอบแทนให้เป็นธรรม และการส่งเสริมให้ผู้ประกอบการไทยใช้ทรัพย์สินทางปัญญาในการสร้างมูลค่าเพิ่มทางธุรกิจ ทั้งหมดนี้เพื่อเป้าหมายในการยกระดับมาตรฐานของประเทศ สร้างความเชื่อมั่นให้นักลงทุน และผลักดันให้ไทยหลุดพ้นจากบัญชี Watch List ได้สำเร็จในอนาคต
พบกับ “ทิน โชคกมลกิจ” และ “โค้ชหนุ่ม” ได้ใน “เงินทองของจริง”
ออกอากาศทาง ช่อง one31 ทุกวันจันทร์ – ศุกร์ เวลา 07.50 – 08.00 น.
รับชมรีรันได้ทางช่อง GMM25 เวลา 10.30 – 10.40 น. และช่องทางออนไลน์ TERO Digital
