หนี้สินเป็นส่วนหนึ่งของชีวิตที่หลายคนต้องเผชิญ แต่การจัดการอย่างมีประสิทธิภาพจะช่วยให้คุณไม่ตกอยู่ในวงจรปัญหาทางการเงิน บทความนี้จะแนะนำความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับหนี้สิน กรอบทางกฎหมาย และแนวทางการบริหารจัดการหนี้ที่มีประสิทธิภาพ
ความเข้าใจเบื้องต้นเกี่ยวกับหนี้สิน
หนี้สิน คือ ภาระผูกพันทางการเงินที่บุคคลหรือองค์กรต้องชำระให้แก่บุคคลหรือองค์กรอื่น ตามสัญญาหรือข้อตกลงที่ได้ทำไว้ โดยหนี้สินเกิดจากการที่บุคคลหรือองค์กรได้รับสิ่งของหรือบริการมาก่อนและมีภาระต้องชำระคืนในอนาคต ไม่ว่าจะเป็นเงินสด สิ่งของ หรือบริการ
ประเภทของหนี้สิน
1. หนี้สินส่วนบุคคล
– หนี้บัตรเครดิต – เกิดจากการใช้จ่ายผ่านบัตรเครดิต มักมีอัตราดอกเบี้ยสูง
– สินเชื่อส่วนบุคคล – เงินกู้เพื่อวัตถุประสงค์ส่วนตัว เช่น ซื้อบ้าน รถยนต์ หรือการศึกษา
– หนี้จากการซื้อสินค้าผ่อนชำระ – การทยอยจ่ายค่าสินค้าเป็นงวดๆ
2. หนี้สินทางธุรกิจ
– เงินกู้เพื่อการลงทุน – เงินทุนสำหรับขยายกิจการหรือเพิ่มประสิทธิภาพการดำเนินงาน
– หนี้จากการค้ำประกัน – เกิดเมื่อเจ้าของธุรกิจหรือบุคคลที่เกี่ยวข้องค้ำประกันหนี้สินให้กับผู้อื่น
– หนี้จากการจัดหาเครดิต – สินเชื่อหรือเครดิตจากซัพพลายเออร์เพื่อช่วยในการดำเนินงาน
ปัญหาที่พบบ่อยเกี่ยวกับหนี้สินส่วนบุคคล
– การผิดนัดชำระหนี้ ทำให้เกิดดอกเบี้ยผิดนัดและค่าปรับเพิ่มเติม
– การก่อหนี้เกินความสามารถในการชำระ
– การกู้ยืมจากแหล่งเงินทุนที่ไม่น่าเชื่อถือ เช่น หนี้นอกระบบที่มีดอกเบี้ยสูงและอาจมีการทวงหนี้รุนแรง
กรอบกฎหมายแพ่งเกี่ยวกับหนี้สิน
กฎหมายแพ่งและพาณิชย์มีบทบัญญัติหลายมาตราที่เกี่ยวข้องกับหนี้สิน ซึ่งกำหนดสิทธิและหน้าที่ของทั้งลูกหนี้และเจ้าหนี้ ดังนี้:
หลักการสำคัญตามกฎหมาย
1. เกี่ยวกับการกู้ยืมเงิน
– มาตรา 653 – การกู้ยืมเงินกว่า 2,000 บาทขึ้นไปต้องมีหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้ยืม มิฉะนั้นจะฟ้องร้องบังคับคดีไม่ได้
– มาตรา 654 – ห้ามคิดดอกเบี้ยเกินร้อยละ 15 ต่อปี หากในสัญญากำหนดเกินกว่านั้น จะถูกลดลงมาเป็นร้อยละ 15 ต่อปี
2. เกี่ยวกับการจำนองและจำนำ
– มาตรา 709 – บุคคลสามารถจำนองทรัพย์สินของตนเพื่อประกันหนี้ของบุคคลอื่นได้
– มาตรา 758 – ผู้รับจำนำมีสิทธิยึดของจำนำไว้ทั้งหมดจนกว่าจะได้รับชำระหนี้และค่าอุปกรณ์ครบถ้วน
3. เกี่ยวกับการค้ำประกัน
– มาตรา 696 – ผู้ค้ำประกันที่ชำระหนี้แทนโดยไม่แจ้งลูกหนี้ หากลูกหนี้ชำระหนี้ซ้ำ ผู้ค้ำประกันจะฟ้องเจ้าหนี้เพื่อคืนลาภมิควรได้เท่านั้น
– มาตรา 698 – ผู้ค้ำประกันหลุดพ้นจากความรับผิดเมื่อหนี้ของลูกหนี้ระงับสิ้นไปไม่ว่าเพราะเหตุใดๆ
สิทธิและหน้าที่ของลูกหนี้และเจ้าหนี้
– สิทธิของเจ้าหนี้ มีสิทธิเรียกร้องให้ลูกหนี้ชำระหนี้ตามสัญญา รวมถึงเรียกดอกเบี้ยผิดนัดและค่าปรับตามข้อตกลง
– หน้าที่ของลูกหนี้ ต้องชำระหนี้ตามกำหนดเวลาและเงื่อนไขในสัญญา หากผิดนัด ต้องรับผิดชอบตามกฎหมาย
แนวทางการจัดการหนี้สินอย่างมีประสิทธิภาพ
1. การวางแผนการเงิน
– จัดทำงบรายรับรายจ่ายล่วงหน้า 3-6 เดือน เพื่อวิเคราะห์สถานะทางการเงินและลดค่าใช้จ่ายที่ไม่จำเป็น
– กำหนดแผนการชำระหนี้ โดยเริ่มจากหนี้ที่มีดอกเบี้ยสูงก่อน
2. การรีไฟแนนซ์และรวมยอดหนี้
– พิจารณารีไฟแนนซ์เพื่อลดอัตราดอกเบี้ย
– รวมยอดหนี้จากหลายแหล่งเป็นหนึ่งเดียว เพื่อบริหารจัดการได้ง่ายขึ้นและอาจลดยอดชำระรายเดือน
– เมื่อมีปัญหาการชำระหนี้ ควรติดต่อเจรจากับเจ้าหนี้เพื่อขอปรับโครงสร้างหนี้หรือขยายระยะเวลาชำระ
3. การใช้หนี้อย่างรับผิดชอบ
– หลีกเลี่ยงการกู้ยืมจากแหล่งที่ไม่น่าเชื่อถือ โดยเฉพาะหนี้นอกระบบ
– อ่านและทำความเข้าใจสัญญากู้ยืมก่อนลงนาม
– รักษาประวัติการชำระหนี้ที่ดีเพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือทางการเงินในอนาคต
ข้อควรระวังในการจัดการหนี้สิน
1. หลีกเลี่ยงหนี้นอกระบบ – ดอกเบี้ยสูงเกินกฎหมายและอาจเสี่ยงต่อความปลอดภัย
2. ระวังการผิดนัดชำระหนี้ – ส่งผลให้เกิดดอกเบี้ยผิดนัดและค่าปรับที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว กระทบต่อประวัติเครดิตและสถานะทางการเงิน
3. ขอคำปรึกษาเมื่อจำเป็น – หากประสบปัญหาการบริหารหนี้ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านการเงินเพื่อขอคำแนะนำและแนวทางแก้ไขที่เหมาะสม
การมีความรู้เกี่ยวกับหนี้สินทั้งในแง่กฎหมายและการบริหารจัดการ จะช่วยให้คุณสามารถตัดสินใจทางการเงินได้อย่างชาญฉลาด และหลีกเลี่ยงปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต การวางแผนการเงินที่ดี การเลือกก่อหนี้อย่างรอบคอบ และการจัดการหนี้อย่างมีความรับผิดชอบ คือกุญแจสำคัญสู่อิสรภาพทางการเงินในระยะยาว
พบกับ “โคชหนุ่ม” และ “กาย สวิตต์” ได้ใน “เงินทองของจริง” ทุกวันจันทร์-ศุกร์ เวลา 8.30-8.40 น. ทางช่อง 7HD กด 35 และช่องทางออนไลน์ TERO Digital
รับชมผ่าน YouTube ได้ที่ https://youtu.be/DcbzXcRSIQQ?si=GSmVIM2e8PHmblpx
